آشنایی با لوازم آزمایشگاهی پر مصرف

برای آنکه بتوانیم از امکانات آزمایشگاهی به درستی استفاده کنیم و آزمایش­ها را با دقتی زیاد انجام دهیم آشنایی با وسایل و دستگاه­های آزمایشگاهی ضروری می­باشد که در این بخش با پنجاه نوع از مهمترین و رایج ­ترین وسایل و دستگاه­ های موجود در آزمایشگاه­ های شیمی آشنا می­ شویم.
خرید ظروف آزمایشگاهی
خرید تجهیزات آزمایشگاهی

1- لوله آزمایش:

از این وسیله بیشتر برای انجام آزمایش­های ابتدایی و نیز مواقعی که حجم محلول­های به کار رفته در آزمایش کم است، استفاده می­شود که دارای اندازه­های مختلفی بوده و هیچگاه نباید هنگام حرارت دادن بیش از یک سوم لوله را از محلول پر کرد.

لوله آزمایش

 

2- بشر:

بشر ظرف شیشه­ای استوانه­ای دهان گشاد است که معمولاً به منظور مخلوط کردن و تهیه مواد لازم برای آزمایش مورد استفاده قرار می­گیرد. به علت دقت کم در اندازه­گیری و نیز دهانه گشاد، از آن به هیچ وجه برای حجم­سنجی یا نگهداری مواد استفاده نمی­شود. از این وسیله علاوه بر موارد فوق برای تبخیر مواد نیز استفاده می­شود.

خرید بشر

3- بالن ژوژه (بالن حجمی یا حجم سنجی):

از این نوع بالن بیشتر برای تهیه دقیق محلول­ها و نگهداری آنها استفاده می­شود که از نوع بالن­های ته صاف بوده و دارای درب مخصوص به خود می­باشد و نیز اندازه­های مختلفی داشته که محدوده حجم آنها توسط خطی که بر روی گردنه بالن وجود دارد مشخص می­شود.

بالن ژوژه (بالن حجمی یا حجم سنجی)

4- ارلن مایر:

ارلن مایر یک ظرف مخروطی با گردن نسبتاً باریک در حجم­های مختلف است. از ارلن مایر معمولاً برای مخلوط کردن و حتی نگه­داری مایعات و یا به عنوان جمع­ کننده محصول تقطیر در عمل تقطیر و یا جمع­ کننده مایع خارج شده از قیف جدا­کننده در هنگام عمل استخراج نیز استفاده می­ شود.

ارلن مایر

5- پیپت:

از این وسیله بیشتر برای برداشتن حجم دقیقی از مایعات استفاده می­شود که  دارای دو نوع مدرج و حباب­دار بوده و هر دو نوع اندازه­ های حجمی دارند که البته نوع مدرج آن کاربرد بیشتری دارد چون توسط نوع مدرج می­ توان به هر اندازه دلخواه مقداری از محلول­ ها را سنجیده و برداشت. ولی توسط نوع حباب­دار تنها یک حجم از پیش تعیین شده قابل برداشت می­ باشد که میزان حجم در نوع حباب­دار معمولاً بر روی حباب آن نوشته شده است و محدوده آن توسط خطی که بر روی لوله بالای حباب وجود دارد تعیین می­ شود.

پیپت

در هنگام استفاده از آن باید به این نکات توجه کرد که باید پیپت را طوری در دست گرفت که بتوان توسط انگشت اشاره دهانه آن را گرفته تا میزان حجم مایع داخل آن قابل کنترل باشد و نیز برای برداشتن محلول­های سمی و خطرناک نظیر محلول­های اسیدی، محلول­های قلیایی و … باید حتما توسط پیپت پرکن ، پیپت را پرکرده و به کمک آن میزان محلول داخل پیپت را کنترل کرد.

پیپت

 

6- استوانه مدرج:

استوانه­ای است پایه­دار در حجم­های مختلف که از آن میتوان برای برداشت و انتقال حجم­های بزرگتر از پیپت استفاده کرد (دقت پیپت را ندارد).

استوانه مدرج

7- بالن سه دهانه:

از این نوع بالن بیشتر در آزمایش­هایی استفاده می­شود که بخواهیم به طور همزمان دو ماده را وارد کرده و از دهانه سوم آن یک ماده دیگر را خارج کنیم.

بالن سه دهانه

8- بورت:

از این وسیله بیشتر برای اضافه کردن حجم دقیقی از یک محلول به محلولی دیگر و به خصوص برای انجام عملیات تیتراسیون استفاده می­شود که دارای اندازه­های مختلفی بوده و البته نوعی دیگر از بورت وجود دارد که به نام بورت اتوماتیک شناخته می­شود و در آن توسط یک مکنده محلول از مخزن مایع به داخل بورت کشیده شده و بورت پر می­شود و در هنگام کار با بورت باید به این نکات توجه داشت که قبل از استفاده از آن حتماً باید سطح محلول با درجه صفر روی بورت مماس باشد و نیز در داخل بورت حباب­های بزرگ هوا وجود نداشته باشد.

بورت

9- شیشه ساعت:

از این وسیله بیشتر برای خشک نمودن سریع نمونه­ های کوچکی از محلول ­ها و توزین مواد شیمیایی پودری شکل و نیز در مواقعی هم به عنوان درب بشر در آزمایش ­های مختلف استفاده می ­شود.

10- دسیکاتور (خشکانه):

از این وسیله که شبیه یک قابلمه بزرگ شیش ه­ای است بیشتر برای گرفتن رطوبت و خشک کردن مواد استفاده می­شود و چون این وسیله رطوبت موجود در مواد را توسط مواد جاذب الرطوبه­ ای مانند کلرید کلسیم و یا اسید سولفوریک غلیظی که در ظرف پایین آن قرار دارد جذب می­ نماید. پس نباید درب آن را به مدت طولانی باز گذاشت زیرا در غیر این صورت رطوبت موجود در محیط آزمایشگاه جذب مواد جاذب الرطوبه آن شده و موجب کاهش کارآیی دستگاه می­ شود.

خرید دسیکاتور
دسیکاتور (خشکانه)

11- قیف شیشه­ ای:

از این وسیله بیشتر برای انجام عملیات صاف نمودن محلول­ها و رسوب­ گیری از آنها استفاده می­ شود.

12- کاغذ صافی:

بیشترین کاربرد کاغذ صافی برای انجام عملیات صاف ­کردن و رسوب­گیری از محلول ­ها می ­باشد ولی در مواردی نظیر آزمایش­ های کروماتوگرافی کاغذی و … هم می­توان از آن استفاده کرد که ورق ­های آن عموماً به دو صورت دایره ای و مربعی شکل برش خورده است و از لحاظ اندازه قطر ذراتی که می­ تواند از محلول جدا شود، دسته­ بندی می­ شوند.

13- پیست (آبفشان):

از این وسیله رایج آزمایشگاهی بیشتر برای نگهداری آب مقطر و محلول­های رقیق استفاده می­شود که با فشار دادن مخزن پلاستیکی قابل انعطاف آن، آب از لوله خمیده خارج می­ شود.

پیست (آبفشان)

14- ترازوی آزمایشگاهی:

از این دستگاه برای وزن کردن انواع مواد شیمیایی موجود در آزمایشگاه استفاده می­ شود و حداقل دقت مطلوب آن برای استفاده در آزمایشگاه باید در صفر گرم باشد که دارای انواع مختلفی نظیر ترازوی دیجیتال و رایج­ترین نوع آنها ترازوی دیجیتال می­ باشد.

ترازوی آزمایشگاهی

خرید ترازوی آزمایشگاهی

15- دستگاه سانتریفوژ:

از این دستگاه که با گردش سریع خود نیروی گریز از مرکز زیادی را تولید می­کند برای ته نشین کردن سریع رسوبات بسیار ریز موجود در محلول­ها و نیز جداسازی مخلوطی از دو مایع که اختلاف چگالی کمی داشته و به سختی از هم جدا می­گردند استفاده می­شود که دارای دو نوع برقی و دستی بوده و در هنگام کار با آن باید توجه داشت که به منظور جلوگیری از خراب شدن دستگاه همواره باید تعادل دو طرف دستگاه را با قرینه قرار دادن نمونه­ها در داخل دستگاه حفظ کرده و نیز سرعت چرخش دستگاه را هم در نوع برقی آن باید به تدریج افزایش داد.

دستگاه سانتریفوژ

16- هیتر (گرم­کن الکتریکی):

از این دستگاه بیشتر برای گرم کردن یکنواخت به همراه هم­زدن خودکار محلول­ های داخل ظروف آزمایشگاهی استفاده می ­شود و سه نوع پیچ تنظیم بر روی آن وجود دارد که از پیچ ترمو برای تنظیم درجه حرارت تولیدی و از پیچ تایمر برای تنظیم مدت زمان گرم کردن نمونه­ ها و از پیچ سرعت همزن هم برای تنظیم سرعت همزن مغناطیسی استفاده می­ شود. بدین صورت که برای استفاده از همزن مغناطیسی یک قطعه کوچک مغناطیسی مخصوص را داخل ظرف محلول انداخته و بعد از گذاشتن ظرف بر روی صفحه دستگاه، همزن مغناطیسی آن را فعال می­ کنند و بدین ترتیب با چرخیدن قطعه کوچک داخل ظرف محلول هم زده می­ شود.

هیتر

17- آون (اتوکلاو):

از این دستگاه بیشتر برای خشک کردن مواد و ظروف آزمایشگاهی توسط گرما و نیز حرارت دادن یکنواخت ظروف حاوی نمونه­های آزمایشگاهی استفاده می­شود.

ارسال نظر
(بعد از تائید مدیر منتشر خواهد شد)